ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Παράλληλα με το Πρόγραμμα Σπουδών, ήδη από το 2000, η Παυλίνα Βερέμη επέλεξε μια πλειάδα από αναγνωρισμένους ξένους και Έλληνες δημιουργούς του χορού για να συμπληρώνουν την εκπαίδευση των σπουδαστών και να προσθέτουν σημαντική εμπειρία στην εξέλιξή τους. Μερικοί από αυτούς ήταν: Ο εικαστικός και γλύπτης Κώστας Βαρώτσος, ο visual designer Θωμάς Οικονομάκος, η Video Dancer Margaret Williams, οι μουσικοί Χρίστος Παπαγεωργίου, Risa Steinberg (José Limón) και Denise Vale (Martha Graham Company) για τον σύγχρονο χορό. Επίσης, οι Juan Cruz Diaz de Garayo Esnaola, David Zambrano, Ann Abramovic, Ori Flomin, Olivier Dubois, Chrysa Parkison, Gill Clark, Laura Aris-Alvarez (Ultima Vez), Thomas Plischke, Charles Linehan, Νανά Βάχλα, Ignacio Camio Azpillaga, Martin Lawrance, Mary Sano, Gregory Apostolidis, Ann Papoulis (Cunningham), Λίντα Καπετανέα και Jozef Frucek (Rootless Root).

Μέσα από ένα πνεύμα συνεχούς ενημέρωσης, η Κρατική Σχολή Ορχηστικής Τέχνης ακολουθούσε από το 2000 κι έπειτα μια σταθερά ανοδική πορεία, αποτελώντας ένα υποδειγματικό εκπαιδευτικό οργανισμό κι ένα κέντρο τεχνών με διεθνή ακτινοβολία και αξιοπιστία. Δεν είναι τυχαίο πως χάρη στο δυναμικό προφίλ και τις συνεργασίες της Σχολής, οι σπουδαστές είχαν την ευκαιρία να συνεργάζονται με σημαντικούς δημιουργούς από όλο τον κόσμο, μέσα στην τάξη ή πάνω στη σκηνή. Πιο συγκεκριμένα, η σχολή διατηρούσε γόνιμες συνεργασίες με εκπαιδευτικούς κύκλους και καλλιτεχνικούς οργανισμούς παγκόσμιας εμβέλειας, όπως το Martha Graham Company, το London Contemporary Dance Theater, η Richard Alston Company, η Ultima Vez, το Junior Ballet Conservatoire του Παρισιού, το Teatro alla Scala με τη συμμετοχή 25 νεαρών χορευτών (Ηρώδειο), το British Council, η Ελληνοαμερικανική ένωση κ.ά.

Tο μάθημα της χορογραφίας βασίστηκε σε μια αυστηρή αλλά πολυεπίπεδη μεθοδολογία με στόχο να υποστηρίξει, να εμπνεύσει και να βοηθήσει τη μάθηση του δημιουργικού σπουδαστή στα τρία χρόνια στην Κρατική Σχολή Ορχηστικής Τέχνης, έτσι ώστε να αναδειχθεί αυτόνομος επαγγελματίας. Σε τακτικές περιόδους, το Πρόγραμμα Σπουδών της χορογραφίας αναθεωρήθηκε και προσαρμόστηκε ώστε να ανταποκρίνεται στις παιδαγωγικές ανάγκες μέσα στο σχολείο και να παραμείνει σχετικό με το ευρύτερο τοπίο του χορού διεθνώς. Σε μια περίοδο σχεδόν είκοσι ετών, ο σχεδιασμός του μαθήματος της χορογραφίας συνέχισε να εξελίσσεται, να καθοδηγείται και να παρακολουθείται από τη χορογράφο και διδάκτορα Αθηνά Βάχλα με έδρα το Ηνωμένο Βασίλειο.

Μερικοί από τους στόχους του Προγράμματος Σπουδών της χορογραφίας περιλάμβαναν: την ανάπτυξη της κατανόησης των βασικών πυλώνων του μέσου της κίνησης, δηλαδή του δρώντος σώματος και της θεωρίας, τη διερεύνηση τρόπων δημιουργίας παραστάσεων και σχεδίασης σκηνογραφικών κόσμων, την εισαγωγή και εφαρμογή στρατηγικών σύνθεσης που χρησιμοποιούνται για τον χορό αλλά και το δράμα και την Performance. Αυτό περιλάμβανε μερικές από τις μεθόδους και τις τεχνικές καταξιωμένων χορογράφων, όπως η Pina Bausch, ο William Forsythe, η Meg Stuart, η Trisha Brown, ο Xavier Le Roy και τον συνδυασμό αυστηρών καθοδηγούμενων εργασιών με τεχνικές αυτοσχεδιασμού, εξερεύνηση, πειραματισμό και ανάλυση. Η ανατροφοδότηση από τους συναδέλφους, η ομαδική εργασία και ο προβληματισμός ήταν κεντρικά στο μάθημα.

Η αψίδα της μάθησης ξεκίνησε με την ενσώματη κατανόηση των τάσεων αναφορικά με το σώμα, ως χορογραφικά εργαλεία, και τις πρώτες βασικές εργασίες, βασισμένες στην ακρόαση και τη συνθετική ανάλυση της κλασικής μουσικής για το πρώτο έτος. Προχώρησε στη δημιουργία πειραματικών μελετών με τη μορφή σκίτσων, ως τρόπων διαμόρφωσης υλικού στο δεύτερο έτος, και ολοκλήρωσης με ανεξάρτητα έργα που υποστηρίζονται από ένα αναστοχαστικό portfolio εργασιών, στο τρίτο έτος. Τα τελευταία χρόνια, το χορογραφικό Πρόγραμμα Σπουδών περιλάμβανε όλο και περισσότερο τη διεπιστημονική συνεργασία, και αναπτύχθηκε περαιτέρω με τη συμβολή άλλων καθηγητών της Κρατικής Σχολής Ορχηστικής Τέχνης, οι οποίοι πρόσφεραν γενναιόδωρα τον χρόνο και την τεχνογνωσία τους στην ιστορία της μουσικής, στη ρυθμική, στην ιστορία της τέχνης και, επίσης, στην τεχνική του χορού. Υπεύθυνη του μαθήματος χορογραφίας ήταν η Ίρις Κάραγιαν, χορεύτρια και χορογράφος, απόφοιτη της πρώτης ομάδας σπουδαστών επί της θητείας της Παυλίνας Βερέμη.

Η Κρατική Σχολή Ορχηστικής Τέχνης είναι το μοναδικό εκπαιδευτικό ίδρυμα για τον χορό με μεγάλη ιστορία και πορεία 92 χρόνων.

Στη διάρκεια των χρόνων αυτών, αδιάλειπτα προσέφερε την καλύτερη δυνατή παιδεία στον τομέα του χορού, ενώ από τις τάξεις του έχουν περάσει μεγάλα ονόματα χορευτών και δασκάλων χορού. Κλειδί της επιτυχημένης πορείας του ήταν η επιθυμία να συμβαδίζει με τα σημαντικότερα ρεύματα της παγκόσμιας εκπαίδευσης, ώστε να παρέχει ένα περιβάλλον όπου οι σπουδαστές θα προετοιμάζονται με τον καλύτερο τρόπο για τις προκλήσεις του επαγγέλματός τους και θα μπορούν να ανταποκριθούν στις συνθήκες ανταγωνισμού στον τομέα της καλλιτεχνικής δημιουργίας και της σκηνικής ερμηνείας.

Το πάγιο αίτημα των Ελλήνων καλλιτεχνών του χορού, είναι να μπορεί ένα εκπαιδευτικό ίδρυμα να προσφέρει μεταπτυχιακό πρόγραμμα στους τομείς της Performance και της χορογραφίας. Αυτό θα ήταν και οικονομικά συμφέρον και σωτήριο, καθώς, όποιος θέλει να ειδικευθεί σε αυτούς τους τομείς, πρέπει να καταφεύγει σε πανεπιστήμια του εξωτερικού, με έξοδα συχνά δυσβάστακτα για τους σπουδαστές και τις οικογένειές τους.

Να σημειωθεί εδώ πως η σχεδόν εικοσαετής, άτυπη προεργασία αποτέλεσε σημαντική εμπειρία για το δίκτυο που είχε δημιουργηθεί με συνεργασίες καλλιτεχνών και ομάδων από τη Ελλάδα και το εξωτερικό.

Εν κατακλείδι, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να γίνει αντιληπτό από τους αρμόδιους ότι οφείλουν να αποφασίσουν την ανωτατοποίηση της Κρατικής Σχολής Ορχηστικής Τέχνης, ζήτημα που επί μακρόν μας έχει απασχολήσει. Η Σχολή όμως δεν θα πρέπει να κριθεί όπως τα ΤΕΙ, αλλά να θεωρηθεί ανάλογη προς την Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών (ΑΣΚΤ).

Η χορευτική εκπαίδευση είναι καλλιτεχνική εκπαίδευση με ιδιαιτερότητες όπως η Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών, της οποίας οι υποψήφιοι δεν εντάσσονται στο πρόγραμμα των πανελλαδικών εξετάσεων. Επίσης, η ίδια η ΑΣΚΤ στον κανονισμό λειτουργίας της θέτει ορισμένα ιδιαίτερα στοιχεία, όπως τα εργαστήρια, που αποτελούν τον κανόνα στις σπουδές.
Η Κρατική Σχολή Ορχηστικής Τέχνης δεν μπορεί να συγκριθεί με την τεχνική τριτοβάθμια εκπαίδευση των ΤΕΙ. Πρέπει να παραμείνει ανεξάρτητος φορέας καλλιτεχνικής εκπαίδευσης και να ανοίξει τον δρόμο για ανάλογες αλλαγές και τροποποιήσεις στη λειτουργία άλλων καλλιτεχνικών τομέων, έτσι ώστε να μπορέσει η Ελλάδα να σταθεί στο επίπεδο της αναμόρφωσης και ανανέωσης των σπουδών, ενώ θα σωθεί ένα σημαντικό ποσό από το συνάλλαγμα που φεύγει στο εξωτερικό για μεταπτυχιακές σπουδές. Μακροπρόθεσμα, θα φέρει και άνοδο του επιπέδου της καλλιτεχνικής δημιουργίας, ενώ θα μπορέσει να προσελκύσει ξένους σπουδαστές και καλλιτέχνες.